Alles is halal, tenzij…

In het islamitische handelsrecht (islamic finance) geldt dat alles in de regel toegestaan is, tenzij de islamitische wetgeving het verboden heeft. Als er dus geen geldige grond is om iets verboden te verklaren, is het uitgangspunt dat het toegestaan is.

Dit toelaatbaarheidsbeginsel is welbekend en alom geaccepteerd onder islamtische juristen. Talloze teksten uit de Koran en Sunnah ondersteunen dit principe. Zo zegt Allah in de Koran: “Hij (Allah) is Degene die alles wat op aarde is voor jullie geschapen heeft.” (Soerah al-Baqarah, vers 29). Ook zegt Allah: “Zeg (o Mohammed): ‘Ik tref in datgene wat aan mij geopenbaard is niets wat verboden is om te consumeren, behalve…’” (Soerah al-An’aam, vers 145). Ook lezen we in de Koran: “En Allah heeft handel toegestaan en ribaa (rente) verboden.” (Soerah al-Baqarah, vers 275).

En de Profeet Mohammed, sallallaahu ‘alaihi wa sallam, zei: “Wat Allah toegestaan (halal) heeft verklaard in Zijn Boek is halal en Hij verboden (haram) heeft verklaard is haram. En als Hij ergens niet over gesproken heeft, duidt dat op toestemming (‘afuw). Aanvaard dus de toestemming van Allah, want Allah vergeet niets.” En toen reciteerde hij: “En jouw Heer is niet vergeetachtig.” (Al-Haakim en al-Bazzaar)

En alles wat de sharie’ah verboden heeft verklaard, komt neer op de volgende zaken:

• Ribaa (rente)
• Gharar (onduidelijkheid in de overeenkomst) en maysir (kansspel)
• Misleiding en bedrog, zoals het verbergen van schade of gebreken aan een product of liegen over de inkoopprijs
• Alles wat tot conflict en onenigheid leidt, zoals een hoger bedrag bieden op een product waarvan je broeder/zuster de aankoop al (bijna) rond heeft
• Alles wat indruist tegen het recht van Allah, zoals het kopen en verkopen in de gebedsruimte van de moskee, of na de gebedsoproep van het vrijdaggebed voor degene die deze dient bij te wonen of overeenkomsten die leiden tot iets wat verboden is (bijv. een bedrijfsruimte verhuren aan een slijterij)

De eerste vier punten hebben als doel hebben om onrecht tegenover de mens te voorkomen en het laatste hangt samen met het recht van Allah.

Dit laat zien dat de belangrijkste doelstelling van het islamitisch handelsrecht of islamic finance is: het voorkomen van onrecht en het vestigen van rechtvaardigheid.